14, ఫిబ్రవరి 2026, శనివారం

సంరక్షణ కన్నా మించిన ప్రేమ ఏముంటుంది !?



సంరక్షణ కన్నా మించిన ప్రేమ మరొకటి ఏం వుంది. !!!?

కాకరపాదుకు గోరు వెచ్చని నీళ్ళు పోస్తే పూత పిందె నిలబడతాయి నాయనమ్మ మాటలు జ్ఞాపకం చేసుకుంది. కాకరపాదుకు గుండ్రంగా పాదుచేసి కుదురు చుట్టూ తవ్వి తీగకు ఎడంగా నాపబండ వేసింది. పిల్లాడిని ఆ బండపై నిలబెట్టి కబుర్లు చెపుతూ ఒళ్ళు రుద్దుతూ గిలిగింతలు పెడుతూ  ఇద్దరూ కలిసి నవ్వుకుంటూ తుళ్ళుకుంటూ స్నానం అయిపించేది.  సున్నిపిండితో కలిసిన గోరువెచ్చని నీరు తాగిన కాకరపాదు అమ్మ కొడుకు సరదా కబుర్లు అల్లిబిల్లి పాటలు  విన్న కాకరపాదు విరగబడి పూచేది,ఆరోగ్యంగా కాచేది. కాయలు కోయాలి అన్నప్పుడు అమ్మ అబ్బాయి ముఖముఖాలు చూసుకునేవారు. వాళ్ళిద్దరూ మనసొప్పక మాలుకున్నా కోసే చేయి కోయక మానేదికాదు,కూర అవ్వకుండా ఊరుకునేది కాదు. అది నా ఒకప్పటి సంగతి.


కరివేపాకు మొక్కకు బియ్యం కడిగిన నీరు రోలు కడిగిన నీరు పొయ్యి… బాగా గుబురుగా పెరుగుతుంది అని అమ్మ చెప్పింది. ఆ మాటలు గుర్తు చేసుకుంటూ ఆచరణ. ఈ రోజుకి కుండీలో పెరిగే కరివేపాకు మొక్కకు  అదే తిండి అదే దాహం. రోజూ.. కచ్చితంగా చెప్పాలంటే 365 రోజులూ  నాలుగైదు రెమ్మల కరివేపాకు సంకోచం లేకుండా తెంపుకొచ్చి నలిపి కూరలో వేయడమే!  ఇది ఇప్పటి సంగతి. 


ఇక పూల మొక్కలకు చెట్లకు వేర్వేరు సూచనలు. నేల కరువై వాష్ ఏరియాలో ఎండ తగిలే చోట నాలుగైదు పూల మొక్కలు పెట్టుకుని వాటికి చేసే సంరక్షణ. ఫిల్టర్ లో వడపోత అయ్యాక మిగిలిన సారం లేని గుప్పెడు కాఫీపొడి  ముద్ద, వడపోసాక కూడా అల్లం యాలకులపొడి లవంగం మొగ్గల పరిమళంతో కూడిన ఘాటు లేని  టీ పొడి, పాల గిన్నె కడిగిన నీళ్ళు, పెరుగు గిన్నె తొలిపిన నీళ్ళు, బియ్యం కడుగు, అన్ని రకాల పప్పు కడిగిన నీళ్ళు, ఆఖరికి సగ్గు బియ్యం కడిగిన నీళ్ళు ఏది వృధా గా పోయేది లేదు. ఆఖరికి కాఫీ టీ కప్పు కడిగిన నీళ్ళు కూడా. 


శంఖుతీగె పెద్ద పెద్ద పూలు ఇస్తుంది. కనకాంబరాల చెట్లు ప్రాణశక్తి నంతా ధారపోసి సహజ వర్ణానికి మెరుపు జతచేసి పిగిలిపడతాయి. ఇక తామరలు నిద్రాణవస్థను భంగపరిచి పూలు నిస్తాయి. మెక్సికన్ పెటూనియా, అడేనియం పూలు ఆరోగ్యంగా హాసం వెదజల్లుతాయి.పుదీనా కోసిన కొలదీ విరగబడి పెరుగుతుంది. కోయకపోయినా మరువం మరి మరీ కొమ్మ రెమ్మలతో కుండీ నిండా పరుచుకుంటుంది. ఇక ఇండోర్ ప్లాంట్స్ నన్ను ఇబ్బంది పెట్టకుండా నిదానంగా పెరుగుతుంటాయి. 

రోజూ పూజకు  పూలు కోసుకుంటూ అనుకుంటాను. నేను పరిశుభ్రమైన తిండి తింటూ పానీయాలు తాగుతూ   మీ ముఖాన ఎంగిలి నీళ్ళు పోస్తాను. అవేమీ మనసుకు తీసుకోకుండా ప్రతి ఉదయం తాజా తాజా పువ్వులను ఇస్తుంటారు. మీది ఎంతో ఉదార హృదయం అంటూ చెట్టుకు కృతజ్ఞతలు చెప్పి క్షమాపణలు చెప్పి.. దేవుని పూజ కొరకు పువ్వులు కోసుకుంటున్నాననే మాట విన్నమించి పువ్వులు కోస్తాను. 


మనం ఎవరికైనా.. భూమి కైనా సరే  ఏమి ఇస్తున్నాం ఏం తీసుకుంటున్నాం !? ఎప్పుడేనా ఆలోచిస్తున్నామా!? మన బిడ్డలకు ఎలాగూ త్యాగాలు చేసి మరీ నాణ్యమైనవి ఇవ్వడానికి తాపత్రయ పడతాం. మన తల్లిదండ్రులకు కూడా ఇవ్వడానికి ప్రాణం వొప్పదు ఒకోసారి. అసలు మనని భరిస్తున్న భూమికి  పర్యావరణానికి ఏం ఇస్తున్నాం!? కాలుష్యం కాలుష్యం కాలుష్యం. విషం విషం విషం. తోటి ప్రాణులను ప్రాణాలు తీసి మన జిహ్వలను చల్లార్చుకుంటున్నాం. 


ఇక తోటి మనుషుల పట్ల మన చర్యలు ఎంత అహేతుకం !!!? అర్ధం పర్ధం లేని ఈర్ష్యలు ద్వేషాలు అనుమానాలు,వంకర మాటలు. ఆంటోని చెకోవ్ “మాస్క్” కథ విన్నాను ఈ రోజు. పంచతంత్రం కథల్లో “మిత్రలాభం” చదివాను పొద్దున్నే! ఈ రోజుల్లో అసలైన మిత్రులు వున్నారా!? అవసరాలు తప్ప అభిమానాలు వున్నాయా!? ఒక్క హితమైన మాట చెబితే శత్రువైపోతున్నాం. 


మనం ప్రకృతిని చూసి అయినా నేర్చుకుందాం.వీలైనంత భరించి ఇతరులకు ఆహ్లాదం పంచుదాం. 


 నా చిన్ననాటి నుండి మొక్కల సంరక్షణ పోషణ నుండీ  ఈనాడు నా బాల్కనీ గార్డెన్ లో మొక్కలు పెంపకం నుండి నేను నేర్చుకున్న పాఠం ఇది. 


మన బిడ్డల వలెనె మనని కన్న తల్లిదండ్రులకు మన అత్తమామలకు, మన బిడ్డలకు జీవితాంతం తోడు నీడగా నిలబడటానికి వచ్చిన వారిని అత్యున్నతంగా భావించండి. వారికి మంచివే ఇవ్వండి మన స్నేహితులను ఎవరినీ తక్కువ చేసుకోవద్దు. వారు ఎలాంటి వారైనా సహృదయంతో వుండండి.దుష్టులు కానంత వరకూ వారికి సన్నిహితంగానే వుండండి. కాలక్షేపపు కబుర్లలో వారి గురించి చెడుగా ప్రచారం చేయకండి.  పరిస్థితుల వల్ల డబ్బు ఇచ్చి ఆదుకోలేకపోవచ్చు. కానీ హితం కల్గించే మాట చెప్పడానికి కష్టంలో వెళ్ళి పక్కన నిలబడటానికి నిర్లక్ష్యం పిసినారితనం చూపకండి. 


Learn more Do more  Give more Forgive more Become more. 


కనీసం నాలుగు మొక్కలు పెంచండి. రెండు చెట్లు పెంచండి. 💚🍀🌿🌴

సంరక్షణ కన్నా మించిన ప్రేమ మరొకటి ఏం వుంటుంది!? 


ప్రేమికుల దినోత్సవం సందర్భంగా మిత్రులందరికీ .. నా ప్రేమ 💚💚💚

12, ఫిబ్రవరి 2026, గురువారం

తళుక్కులు

వేచి చూస్తుంది.  

నిరీక్షణ ఆమె రెండవ పేరు 

******

వేప పూసింది.

మాఘమాసం చివర్లోనే 

వసంతం. 

******

అనాలోచిత చూపు

మొదటి సారి 

నీతో నే మాటాడిన మాట 

********

నిశ్శబ్దం వాన వాసనేస్తుంది

పంచుకున్నాం ఇద్దరం 

*******

రెక్కలు నావి 

ఎగరడానికి వొకరి అనుమతి ఎందుకు? 

ఆకాశం అందరిది. 


**********

అహంకారం 

అతని చిరునామా 

రిథమ్ ఆమెకు తెలిసినంతగా

తెలియదు అతనికి.

********

10, ఫిబ్రవరి 2026, మంగళవారం

ఫ్రేమతో… ఓ గులాబీ..


ఫేస్ బుక్ లో చాలా మంది వాల్ మీద నా స్పందన కనబడదు. ఎందుకంటే కొంతమంది అప్ డేట్ చేయరు. కొంతమంది చేసినా పాత అకౌంట్ లు ప్రోత్సాహించని కారణం మరికొంత కావడంతో వారి పోస్ట్ లు మనకి కనపడవు.  మిత్రుల రాతలను వాల్ మీద అయితే చదవగలను. బుక్ గా చదవలేని కారణంగా. ..నా  స్పందన వుండదు. ఇకపోతే మరో కారణం ఎవరి గోల వారిదే! కొంత వివరణ ఇచ్చే ప్రయత్నంలో.. ఈ పోస్ట్ రాస్తున్నాను. ఎవరికి వారు వాళ్ళు మన పోస్ట్ లకు స్ఫందిస్తున్నారా.. మనం వాళ్ళ గోడ మీదకు వెళ్ళడానికి అని భీష్మించుకుని కూర్చుంటారు. కొంతమంది తమ రాత ఏదో తాము రాసుకుంటూ ఇతరులను చదవరు.. ఓపిక ఆసక్తి లేక కూడా! 

కొంచెం వివరంగా రాస్తున్నాను అందుకే! 

**********

రహస్య గీతం

గులాబీ నుండి రేకులు రాలడం ఎవరు చూశారు?

నేనే, కానీ అది ఎవరికీ తెలియదు అంది సాలీడు,

పక్షిపై సూర్యాస్తమయ కాంతి మెరవడం ఎవరు చూశారు?

నేనే, కానీ అది ఎవరూ వినలేదు అంది చేప,

సముద్రంపైకి పొగమంచు రావడం ఎవరు చూశారు?

నేనే, కేవలం నేనే! అంది సముద్రపు పావురం,

సూర్యుని మొదటి ఆకుపచ్చ కాంతిని ఎవరు చూశారు? (ఆకుపచ్చ అంటే lush green కావచ్చు)

నేనే, ఏకైక దానిని అంది గుడ్లగూబ.

రాయిపై నాచు పాకడం ఎవరు చూశారు?

నేనే, ఒంటరిగా! అంది బూడిద రంగు నక్క,.


Margaret Wise Brown/మార్గరెట్ వైజ్ బ్రౌన్

The Secret Song అనే కవితకు స్వేచ్ఛానువాదం


****************

ఈ పద్యం నవ్వు తెప్పించేదిగా వుంది కదా!    సాలీడు, చేప, సముద్రపు పావురం, గడ్లగూబ,నక్క ఇవ్వన్నీ కూడా ప్రాణులే! ప్రకృతిలో జరుగుతున్న అనేక విషయాలను మార్పులను ఎవరు చూసారు అంటే…. వేటికవి నేను చూసాను, నేను మాత్రమే చూసాను, ఒంటరిగా చూసాను అని జవాబు ఇస్తున్నాయి. కానీ వాటితో పాటు మిగతా ప్రాణులన్నీ కూడా ఆ విషయాలను గమనిస్తాయి. ఇవన్నీ సామూహికంగా ఆ విషయాలను గ్రహించలేదు గమనించలేదు. వేటికవే తమను సమూహం నుండి విడగొట్టుకుని ఒంటరిగా గమనించి ఆస్వాదించి నేను మాత్రమే చూసాను అని డంబాలు పలుకుతుంటాయి. ఆస్వాదన అందరిదీ. ఎవరి పరిధిని బట్టి వారు అర్థం చేసుకుంటారు, ఆస్వాదిస్తారు. నేను మాత్రమే ప్రత్యేకం అనుకోవడం హాస్యాస్పదం. ఒకే దృశ్యాన్ని ఇద్దరు ఒకేసారి చూసినప్పుడు కూడా కలిగే భావనలు ఒకటిగా వుండవు. ఎవరి భావన వారిది. ఇది చిన్న పిల్లల పద్యంలా అనిపించినప్పటికీ.. ఇది అందరికీ సంబంధించినదిగా నాకు తోచింది. ఒంటరితనం కూడా బాగా ఆస్వాదించతగినదే కదా అనిపించింది.ఆనందపడటం కూడా  హర్షించదగినదే!  సాహిత్యం కూడా మనకి మనం ఆస్వాదించే అవకాశం ఉంటుంది. ఎవరికి అర్థమైనంత రీతిలో అర్ధమైనంత. ఇతరులకు అర్థం కానంత మాత్రాన అది మంచి రచన కాకుండా పోదు. దేని విలువ దానిదే! ఎవరి రహస్య గీతాలు వారివే! 

కవిత్వం కానీయండి కథ కానీయండి అందులో ఒక అంతరార్థం వుంటుంది. ఆ భావోద్వేగాల లోతు,శ్లేష సాధారణ పాఠకుడు అందుకోలేకవచ్చు. అందుకే  కవులు రచయితలు సాధ్యమైనంతగా సంక్లిష్టంగా కాకుండా అలతి అలతి పదాలతో రూపాలను సృజించగల్గితే సాహిత్యం పామరుల వరకూ చేరుతుంది. అక్షరం అందరికీ చేరువకానప్పుడు కూడా  సాహిత్యం వాజ్మయరూపంలో వర్ధిల్లింది. జానపద గీతాలు, పేదరాసి పెద్దమ్మ కథలు ఆయాకాలంలో అలరించాయి. 

ప్రతి కవి, రచయిత కూర్చుని పాఠకుడికి అర్ధవివరణ ఇవ్వలేడు, ప్రతీక లను ఎలా అర్ధం చేసుకోవాలో చెప్పలేడు. పాఠకుడు అర్ధం చేసుకోవాలి అంటే మనం ఆ సాహిత్యాన్ని సృజించే రూపం, భాష అత్యంత ప్రధానం. లేదా ప్రతి పాఠకుడు ఆ ఎత్తులను అందుకోవాలి. చాలామందికి సాహిత్యం కన్నా జీవితం విలువైనది. జీవనయాత్రలో అనేక పరీక్షలు యాతనలు. తప్పక ఈదాల్సిన సముద్రం జీవితం.. సాహిత్యం చదువుకుంటూ కూర్చుంటే అవ్వదు కదా! సాహిత్యం అప్పుడప్పుడూ మనిషికి అవసరపడే చేతిలో దీపం. అంతే! 

ఇవాళ సాహిత్యాన్ని ఎలా అర్ధం చేసుకోవాలో తెలిపే పంతుళ్ళు లేరు. సిలబస్ ఎంత త్వరగా పూర్తి చేయాలి, రిజల్ట్ ఎంత బాగా చూపించాలి అనే సవాళ్ళు తప్ప. మాతృ భాషలో చదవడం అనేది లేకపోవడం, అసలు పుస్తకాలు చదవడం అనే అలవాటు లేని యువత సోషల్ మీడియాలో చదవడానికి అలవాటు పడ్డారు. వారు అలవాటుగానో రిలాక్స్ అవడానికో వచ్చినప్పుడు మనం సంక్లిష్టంగా రాసిన రూపం ఏదైతే వుందో అది కనబడితే  అర్థం కాక వెంటనే వేరే విషయం లోకి వెళ్ళిపోతారు. ఏదో కొద్దిమంది తప్ప లోతుగా స్ఫురించే రూపాల పట్ల ఎక్కువ మంది ఆసక్తి చూపరు. అది గమనిస్తూ… మన కోసం మనం రాసుకుంటే కల్గే తృప్తి కోసం రాసుకుని అది తన సమూహంలో వుండే మనుషుల కోసం అయినా విసిరి పడేసి స్పందన రావడం లేదని విచారపడకూడదు. ప్రతి అంశం అందరికీ తెలిసి వుండదు. నిఘంటువులు పక్కన పెట్టుకుని చదివే ఓపిక ఆసక్తి అందరికీ వుండదు. అంత అవసరం కూడా అందరికీ ఉండదు. 

చెరుకు నమిలిన కొలదీ తీపి అని అర్ధమైనప్పుడే చెరుకు గడ పూర్తిగా తింటారు. కానీ అంత ఓపిక లేదే.. ఈ జనరేషన్ కి. ఓనమాలు మాత్రమే వచ్చిన వారికి శార్దూలము, మత్తేభము పరిచయం చేసినట్టు వుంటుంది కదా! కాఫ్కా  ని అందరూ అర్ధం చేసుకోలేరు. కాఫ్కా అర్ధం కాలేదని మిగతా సాహిత్యం వదిలేయరు. తమ స్థాయికి తగినవి చదవడానికి ఎన్నుకుంటారు. కాఫ్కా లాగా నేను రాస్తున్నాను మీరు ఎందుకు చదవరూ.. అర్ధం చేసుకోలేరు అని అంటే… block చేసుకుని పోతారు. గ్రహింపు శక్తి హైయిర్ డై వేసుకుంటే  నలుపు అంటుకున్నంత సహజంగా అందరికీ వుండదు. ఎవరి స్థాయి వారిది. కాలక్రమేణ ఆసక్తిని బట్టి ఉత్సాహాన్ని బట్టి అలవడతాయి. అందుకు ఆంగ్ల సాహిత్యమే ప్రామాణికం కాదు. మన సాహిత్యం కూడా చాలా గొప్పది. ఈ విషయం మనం గ్రహించాలి.  ఇకపోతే నేను సంక్షిష్టంగా రాసిన రాతలను అర్ధం చేసుకోలేను. మన్నించండి. నా పరిమితి ఇంతే! 

నేను పై కవిత సౌలభ్యం కోసం తీసుకున్నాను తప్ప.. నాకు ఆంగ్లం రాదు. గూగుల్ అనువాద సాయం తీసుకున్నాను. అంతే!  

ఇవాళ ఫేస్ బుక్ ని పక్కన పడేసి “సుందరకాండ” చదువుకుంటాను. మన భాష లోని మాధుర్యం అనుభవించడానికి. ఇదంతా చదివినందుకు ధన్యవాదాలు. 

నా మెదడు పెద్ద నిర్జన మైదానం. అంతగా అవసరం లేని పనికి రాని దరిద్రపు జ్ఞానంతో నిండి వున్నప్పుడు మంచి కవితో కథో నా అంచనాకు అందదు. అందుకోలేను. కఠినం అయిన వాటి జోలికి పోకుండా కరుణ శ్రీ  “లలిత సుగుణజాల తెలుగు బాల” చదువుకుంటాను. 

ఈ రాతతో నా సమూహం లోని  మిత్రులను ఎవరినైనా బాధ పెట్టి వుంటే వారికి ప్రేమతో ఈ గులాబీ. 🌹మీ రచనల విలువను నేను అందుకోలేని అజ్ఞానిని. మన్నించండి. మీ వాల్ మీద స్పందించలేకపోతున్నందుకు మన్నించండి. 🙏

ఇదంతా చదివినందుకు ధన్యవాదాలు 🙏